{"id":2096,"date":"2024-08-10T13:12:05","date_gmt":"2024-08-10T10:12:05","guid":{"rendered":"https:\/\/yalovasondakika.com.tr\/?p=2096"},"modified":"2024-08-10T13:12:05","modified_gmt":"2024-08-10T10:12:05","slug":"cagimizin-gorunmez-tehlikesi-dijital-amnezi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/yalovasondakika.com.tr\/index.php\/2024\/08\/10\/cagimizin-gorunmez-tehlikesi-dijital-amnezi\/","title":{"rendered":"\u00c7a\u011f\u0131m\u0131z\u0131n g\u00f6r\u00fcnmez tehlikesi &#8220;Dijital amnezi&#8221;!"},"content":{"rendered":"<p><strong>Teknolojiye \u00e7ok g\u00fcvenmenin do\u011fal haf\u0131za i\u015flevlerimize ziyan verebilece\u011fine dair tela\u015flar\u0131n artt\u0131\u011f\u0131n\u0131 tabir eden uzmanlar, dijital ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131n bilgiyi saklama ve hat\u0131rlama yetene\u011fimiz \u00fczerindeki olumsuz tesirine dikkat \u00e7ekiyor.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Yapay zek\u00e2 ve dijital ara\u00e7lar\u0131n bili\u015fsel fonksiyonlar\u0131 nas\u0131l etkiledi\u011fini pahaland\u0131ran Bilgisayar M\u00fchendisli\u011fi K\u0131sm\u0131 Lideri Prof. Dr. Burhan Pekta\u015f, \u201c\u2019Dijital amnezi\u2019 yahut \u2018Google etkisi\u2019 olarak bilinen olgu, insanlar\u0131n internette kolay kolay arayabilecekleri bilgileri hat\u0131rlama olas\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131n daha d\u00fc\u015f\u00fck oldu\u011funu g\u00f6steriyor.\u201d dedi.<\/strong><\/p>\n<p>\u00dcsk\u00fcdar \u00dcniversitesi M\u00fchendislik ve Tabiat Bilimleri Fak\u00fcltesi\u00a0(MDBF) Bilgisayar M\u00fchendisli\u011fi K\u0131sm\u0131 Lideri Prof. Dr. Burhan Pekta\u015f, yapay zek\u00e2 ve dijital ara\u00e7lar\u0131n bili\u015fsel fonksiyonlar\u0131 nas\u0131l etkiledi\u011fini k\u0131ymetlendirdi.<\/p>\n<p><strong>Yapay zeka takviyeli uygulamalar\u0131n haf\u0131zam\u0131za tesiri ne?<\/strong><\/p>\n<p>Prof. Dr. Burhan Pekta\u015f, teknolojinin hayat\u0131m\u0131z\u0131n her alan\u0131na n\u00fcfuz etti\u011fi bir \u00e7a\u011fda, yapay zekan\u0131n (AI) ve dijital ara\u00e7lar\u0131n bili\u015fsel fonksiyonlar\u0131m\u0131z\u0131, bilhassa de haf\u0131zay\u0131 geli\u015ftirip g\u00fc\u00e7lendirmedi\u011fi konusundaki tart\u0131\u015fman\u0131n her zamankinden daha fazla k\u0131ymet ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131na i\u015faret ederek, \u201cG\u00fcnl\u00fck vazifelerimizi y\u00f6netmek i\u00e7in ak\u0131ll\u0131 telefonlara, ak\u0131ll\u0131 asistanlara ve yapay zeka dayanakl\u0131 uygulamalara giderek daha fazla g\u00fcvendik\u00e7e, k\u0131ymetli bir soru ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor: Bu teknolojiler bili\u015fsel y\u00fck\u00fcm\u00fcz\u00fc azaltarak m\u0131 bize yard\u0131mc\u0131 oluyor yoksa bizi \u00e7ok ba\u011f\u0131ml\u0131 hale getirerek do\u011fal haf\u0131zam\u0131za m\u0131 ziyan veriyor?\u201d dedi.<\/p>\n<p><strong>Haf\u0131zam\u0131z\u0131n \u00fczerindeki y\u00fck\u00fc azaltmak i\u00e7in mi tasarland\u0131lar?<\/strong><\/p>\n<p>Teknoloji savunucular\u0131n\u0131n, dijital ara\u00e7lar\u0131n ve yapay zekan\u0131n, rutin misyonlar\u0131 verimli bir formda yerine getirerek ve bilgiye an\u0131nda eri\u015fim sa\u011flayarak haf\u0131zam\u0131z\u0131n \u00fczerindeki y\u00fck\u00fc azaltmak i\u00e7in tasarland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ileri s\u00fcrd\u00fcklerini kaydeden Prof. Dr. Burhan Pekta\u015f, \u201c\u00d6rne\u011fin dijital takvimler, hat\u0131rlat\u0131c\u0131lar ve not alma uygulamalar\u0131, daima zihinsel hokkabazl\u0131\u011fa gerek kalmadan programlar\u0131, misyonlar\u0131 ve de\u011ferli tarihleri y\u00f6netmemize yard\u0131mc\u0131 olur. Bu, bireylerin daha karma\u015f\u0131k ve yarat\u0131c\u0131 misyonlara odaklanmas\u0131na imkan tan\u0131r ve potansiyel olarak \u00fcretkenli\u011fi ve zihinsel refah\u0131 art\u0131r\u0131r.\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n<p><strong>Teknolojiye \u00e7ok g\u00fcvenmenin haf\u0131zaya ziyan verebilece\u011fine dair tasalar var<\/strong><\/p>\n<p>Prof. Dr. Burhan Pekta\u015f, teknolojiye \u00e7ok g\u00fcvenmenin do\u011fal haf\u0131za i\u015flevlerimize ziyan verebilece\u011fine dair kayg\u0131lar\u0131n artt\u0131\u011f\u0131na vurgu yaparak, \u015f\u00f6yle devam etti:<\/p>\n<p>\u201cBili\u015fsel bilim insanlar\u0131 ve psikologlar, dijital ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131n bilgiyi saklama ve hat\u0131rlama yetene\u011fimiz \u00fczerindeki potansiyel olumsuz tesiri konusunda alarma ge\u00e7ti. \u2018Dijital amnezi\u2019 yahut \u2018Google etkisi\u2019 olarak bilinen olgu, insanlar\u0131n internette kolay kolay arayabilecekleri bilgileri hat\u0131rlama olas\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131n daha d\u00fc\u015f\u00fck oldu\u011funu g\u00f6steriyor.<\/p>\n<p><strong>Teknolojiyi ak\u0131ll\u0131 kullanmak gerekiyor<\/strong><\/p>\n<p>Yapay zeka ve teknolojinin haf\u0131za \u00fczerindeki tesiri, hem olumlu hem de olumsuz sonu\u00e7lar\u0131 olan \u00e7ok istikametli bir husustur. Bu ara\u00e7lar\u0131n bili\u015fsel y\u00fck\u00fcm\u00fcz\u00fc inkar edilemez bir halde azalt\u0131p \u00fcretkenli\u011fi art\u0131rmas\u0131na kar\u015f\u0131n, bunlar\u0131n do\u011fal haf\u0131za yeteneklerimizi a\u015f\u0131nd\u0131rma potansiyeline dair ge\u00e7erli bir tela\u015f var. Teknoloji geli\u015fmeye devam ettik\u00e7e onu makul kullanmak ve bili\u015fsel s\u0131hhati destekleyen uygulamalar\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmek \u00e7ok de\u011ferlidir. Sonu\u00e7ta maksat, bilgi ve verimlilik aray\u0131\u015f\u0131m\u0131zda teknolojinin koltuk de\u011fne\u011fi de\u011fil, yard\u0131mc\u0131 olarak hizmet etti\u011fi bir istikrar kurmak olmal\u0131d\u0131r.\u201d<\/p>\n<p><strong>Dijital ara\u00e7lar\u0131 kullanma ve bili\u015fsel s\u0131hhati muhafaza konusunda istikrarl\u0131 bir yakla\u015f\u0131m \u00f6nemli<\/strong><\/p>\n<p>\u201cGoogle etkisi\u201d (bir t\u0131klama uza\u011f\u0131m\u0131zda olan bilgilerin haf\u0131zam\u0131zda kal\u0131c\u0131 bir tesire sahip olmamas\u0131) konusunda da g\u00f6r\u00fc\u015flerini payla\u015fan Prof. Dr. Burhan Pekta\u015f, &#8220;Dijital amnezi olarak da bilinen \u2018Google etkisi\u2019, insanlar\u0131n internette basit\u00e7e bulabilecekleri bilgileri unutma e\u011filimini s\u00f6z ediyor. Bu fenomen, bireylerin bilgileri kendi haf\u0131zalar\u0131na kaydetmek yerine, bilgileri depolamak ve almak i\u00e7in Google \u00fczere arama motorlar\u0131na g\u00fcvenmeleri nedeniyle ortaya \u00e7\u0131kar. \u2018Google etkisi\u2019 terimi, \u00e7a\u011fda\u015f teknolojinin, bilhassa de arama motorlar\u0131n\u0131n bilgiyi saklama ve hat\u0131rlama formumuzu nas\u0131l de\u011fi\u015ftirdi\u011fini vurgulayarak, dijital ara\u00e7lar\u0131 kullanma ve bili\u015fsel s\u0131hhati m\u00fcdafaa konusunda istikrarl\u0131 bir yakla\u015f\u0131m gereksinimini vurguluyor.\u201d dedi.<\/p>\n<p><strong>Dikkat, bilgiyi kodlamak, depolamak ve almak i\u00e7in \u00e7ok \u00f6nemli<\/strong><\/p>\n<p>Dikkat ve haf\u0131za ortas\u0131ndaki ba\u011f\u0131n bili\u015fsel psikolojinin temel bir istikameti oldu\u011funa vurgu yapan Prof. Dr. Burhan Pekta\u015f, \u015f\u00f6yle devam etti:<\/p>\n<p>\u201cDikkat, bilgiyi kodlamak, depolamak ve almak i\u00e7in \u00e7ok k\u0131ymetlidir; haf\u0131za ise tesirli bir bi\u00e7imde \u00e7al\u0131\u015fmak i\u00e7in dikkat s\u00fcre\u00e7lerine dayan\u0131r. Dikkat ve haf\u0131zan\u0131n birbirine ba\u011flanmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan \u2018kodlama\u2019, \u2018depolama\u2019, \u2018geri alma\u2019, \u2018dikkat ve \u00e7al\u0131\u015fma belle\u011fi\u2019 bi\u00e7iminde bir\u00e7ok yolu vard\u0131r. Dikkat, haf\u0131za s\u00fcrecinin kritik bir bile\u015fenidir ve bilginin nas\u0131l kodland\u0131\u011f\u0131n\u0131, sakland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve al\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131 tesirler. Bireyler, dikkat s\u00fcre\u00e7lerini anlayarak ve optimize ederek haf\u0131za yeteneklerini ve genel bili\u015fsel performanslar\u0131n\u0131 geli\u015ftirebilirler.\u201d<\/p>\n<p><strong>Ele\u015ftirel d\u00fc\u015f\u00fcnme ahlaki bedeller \u00e7er\u00e7evesinde uygulanmal\u0131<\/strong><\/p>\n<p>Bilginin bol ve kolay ula\u015f\u0131labilir oldu\u011fu g\u00fcn\u00fcm\u00fcz d\u00fcnyas\u0131nda, ak\u0131lda tutulmas\u0131 gereken en de\u011ferli \u015feyin, ele\u015ftirel d\u00fc\u015f\u00fcnmenin ahlaki k\u0131ymetler \u00e7er\u00e7evesinde uygulanmas\u0131 oldu\u011funu kaydeden Prof. Dr. Burhan Pekta\u015f, \u201cBilgi g\u00fcvenilirli\u011fini pahaland\u0131rmak, bilgiyi tahlil etmek ve yorumlamak, etik bi\u00e7imde uygulamak, yapan diyaloglara girmek, daima \u00f6\u011frenmeye ve adaptasyona a\u00e7\u0131k olmak, ahlaki bedelleri b\u00fct\u00fcnle\u015ftirmek bu s\u00fcre\u00e7te kritik de\u011fere sahiptir. Bilgi \u00e7a\u011f\u0131nda ba\u015far\u0131l\u0131 olabilmek i\u00e7in, ele\u015ftirel d\u00fc\u015f\u00fcnmeyi ahlaki temellerle birle\u015ftirerek, bilgiyi sorumlu ve etik bir formda kullanmak gereklidir. Bu yakla\u015f\u0131m hem ki\u015fisel hem de toplumsal seviyede yarar sa\u011flayacak \u015fuurlu kararlar almay\u0131 m\u00fcmk\u00fcn k\u0131lar.\u201d<\/p>\n<p>Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajans\u0131<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Telefon numaralar\u0131n\u0131 ezberlemiyor, randevular\u0131m\u0131z\u0131 ak\u0131ll\u0131 telefonlar\u0131n takvimine kaydediyoruz. Dijital ayg\u0131tlara ve internete olan \u00e7ok itimat bilgileri haf\u0131zalar\u0131m\u0131zda tutma yeteneklerimizin zay\u0131flamas\u0131na yani \u201cDijital amnezi\u201dye neden oluyor.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2097,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[1102,1103,1101,461,231],"class_list":["post-2096","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-saglik","tag-bilissel","tag-etkisi","tag-hafiza","tag-onem","tag-teknoloji"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yalovasondakika.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2096"}],"collection":[{"href":"https:\/\/yalovasondakika.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/yalovasondakika.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yalovasondakika.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yalovasondakika.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2096"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/yalovasondakika.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2096\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2098,"href":"https:\/\/yalovasondakika.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2096\/revisions\/2098"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yalovasondakika.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2097"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yalovasondakika.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2096"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/yalovasondakika.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2096"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/yalovasondakika.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2096"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}