{"id":3571,"date":"2024-08-21T12:24:07","date_gmt":"2024-08-21T09:24:07","guid":{"rendered":"https:\/\/yalovasondakika.com.tr\/?p=3571"},"modified":"2024-08-21T12:24:07","modified_gmt":"2024-08-21T09:24:07","slug":"maymun-cicegi-virusu-pandemi-etkisi-yaratir-mi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/yalovasondakika.com.tr\/index.php\/2024\/08\/21\/maymun-cicegi-virusu-pandemi-etkisi-yaratir-mi\/","title":{"rendered":"Maymun \u00c7i\u00e7e\u011fi Vir\u00fcs\u00fc Pandemi Etkisi Yarat\u0131r M\u0131?"},"content":{"rendered":"<p>A\u015f\u0131lama sayesinde d\u00fcnyada \u00e7a\u011fda\u015f t\u0131p taraf\u0131ndan b\u00fcsb\u00fct\u00fcn ortadan kalkan birinci ve tek enfeksiyon hastal\u0131\u011f\u0131yd\u0131. 1970\u2019li y\u0131llarda \u00c7i\u00e7ek hastal\u0131\u011f\u0131 ortadan kald\u0131r\u0131ld\u0131. Fakat Afrika k\u0131tas\u0131nda 1970\u2019li y\u0131llar\u0131n ba\u015f\u0131nda \u00c7i\u00e7ek hastal\u0131\u011f\u0131na benzeri olaylar tan\u0131mland\u0131. Daha sonra bu hastal\u0131k D\u00fcnya S\u0131hhat \u00d6rg\u00fct\u00fc taraf\u0131ndan Monkeypox vir\u00fcs isminde \u00c7i\u00e7ek hastal\u0131\u011f\u0131 vir\u00fcs\u00fc (smallpox)\u2019ne misal di\u011fer bir vir\u00fcs oldu\u011fu tespit edildi. 2003 y\u0131l\u0131na kadar Afrika k\u0131tas\u0131na sonlu olan hadiseler Amerika Birle\u015fik Devletleri ve kimi Avrupa \u00fclkelerinde de g\u00f6r\u00fclmeye ba\u015fland\u0131. 2022 y\u0131l\u0131ndaki salg\u0131nda \u0130ngiltere\u2019de Nijerya seyahati olan 9 Mpox olay\u0131 tespit edildi.<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p><strong>Hayvanlardan Bula\u015fma M\u00fcmk\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc \u00c7ok Y\u00fcksek!<\/strong><\/p>\n<p>\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0\u00a0Bat\u0131 ve Orta Afrika&#8217;daki salg\u0131nlar s\u0131\u00e7anlara, tav\u015fanlara, sincaplara, maymunlara, kirpilere ve ceylanlara maruz kalmayla ili\u015fkilendirilmi\u015ftir. Uzak tropikal ya\u011fmur ormanlar\u0131n\u0131n sakinleri, bu hayvanlar\u0131 yakalarken, keserken ve\/veya yiyecek i\u00e7in haz\u0131rlarken direkt temas yoluyla enfekte olabilirler; yutma da enfeksiyonla ili\u015fkilendirilmi\u015ftir. Bu cins kelamda &#8220;orman eti\u2019nin t\u00fcketimi bilhassa tehlikelidir zira et \u00e7oklukla az pi\u015fmi\u015f olur. Hastal\u0131\u011fa ba\u011fl\u0131 Afrika&#8217;da %1-10 ortas\u0131nda de\u011fi\u015fen mevt oranlar\u0131 bildirilirken, ABD&#8217;deki 2003 salg\u0131n\u0131nda hi\u00e7bir vefat meydana gelmedi.\u00a0<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p><strong>Hastal\u0131\u011f\u0131n Kulu\u00e7ka M\u00fchleti Ne Kadard\u0131r?<\/strong><\/p>\n<p>\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0\u00a0Hastal\u0131\u011f\u0131n kulu\u00e7ka m\u00fchleti ortalama 12 g\u00fcn olup 4-20 g\u00fcn ortas\u0131nda da olabilir.\u00a0<\/p>\n<p>Hastal\u0131k semptomlar\u0131 Prodromal yahut d\u00f6k\u00fcnt\u00fc \u00f6ncesi etapta (d\u00f6k\u00fcnt\u00fc ba\u015flang\u0131c\u0131ndan 1-4 g\u00fcn \u00f6nce) ate\u015f ekseriyetle birinci semptomdur (genellikle 38,5-40,5 \u00b0C). Ate\u015fli hastal\u0131\u011fa ekseriyetle titreme, \u00e7ok terleme, \u015fiddetli ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131, s\u0131rt a\u011fr\u0131s\u0131, miyalji, halsizlik, i\u015ftahs\u0131zl\u0131k, bitkinlik, farenjit, nefes darl\u0131\u011f\u0131 ve \u00f6ks\u00fcr\u00fck (balgaml\u0131 yahut balgams\u0131z) e\u015flik eder. Lenf bezlerinde \u015fi\u015fme, ate\u015ften 2-3 g\u00fcn sonra ortaya \u00e7\u0131kar. 2003 salg\u0131n\u0131nda hastalar\u0131n %47&#8217;sinde boyun ve \u00e7ene b\u00f6lgelerinde birka\u00e7 santimetre \u00e7ap\u0131nda lenf d\u00fc\u011f\u00fcmleri vard\u0131. Ekzantem evresinde, bir\u00e7ok bireyde ate\u015fin ba\u015flang\u0131c\u0131ndan sonraki 1-10 g\u00fcn i\u00e7inde d\u00f6k\u00fcnt\u00fc geli\u015fir. D\u00f6k\u00fcnt\u00fc \u00e7oklukla y\u00fczde ba\u015flar ve daha sonra bedenin geri kalan\u0131na yay\u0131l\u0131r. T\u00fcm lezyonlar kabuklar\u0131n\u0131 d\u00f6kene kadar 2-4 hafta devam eder.\u00a0<\/p>\n<p>\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0\u00a0Hastal\u0131k ekseriyetle zaten s\u0131n\u0131rlan\u0131r; 2-4 haftada g\u00fczelle\u015fme meydana gelir. Afrika hadiselerinde mevt oran\u0131 %1-10&#8217;du ve vefat hastalar\u0131n s\u0131hhat durumu ve \u00f6teki e\u015flik eden hastal\u0131klarla ba\u011fl\u0131yd\u0131. 2003 ABD salg\u0131n\u0131nda mevt bildirilmedi. Hastalar hastal\u0131\u011f\u0131n ate\u015fli evresinde ekseriyetle kendilerini berbat hissederler; bu nedenle destekleyici bak\u0131mla birlikte yatak istirahati gerekebilir. Daha \u015fiddetli hadiselerde hastaneye yat\u0131\u015f gerekebilir. Acil kullan\u0131m onay\u0131 alan bir a\u015f\u0131 mevcuttur. Bu hastal\u0131\u011f\u0131n \u00e7i\u00e7ek vir\u00fcs\u00fcne benzerli\u011fi nedeniyle 1970\u2019li y\u0131llardan evvel \u00e7i\u00e7ek a\u015f\u0131s\u0131 yapt\u0131rm\u0131\u015f olanlar hastal\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 daha diren\u00e7li oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmektedir.<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p><strong>Hastal\u0131ktan Korunmak \u0130\u00e7in Ne Yapmal\u0131y\u0131z?<\/strong><\/p>\n<p>Akdeniz diyeti ile beslenin, Kapal\u0131 alan kalabal\u0131klar\u0131ndan, sigara ve alkolden uzak durun, fizik\u00ee olarak etkin olun, dostluklar kurun, eri\u015fkin ya\u015f a\u015f\u0131lamalar\u0131 i\u00e7in hekiminize ba\u015fvurmay\u0131 unutmay\u0131n. S\u0131hhatle kal\u0131n.<\/p>\n<p>Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajans\u0131<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00c7i\u00e7ek Hastal\u0131\u011f\u0131 y\u00fczy\u0131llar boyunca milyonlarca insan\u0131n vefat\u0131 ve sakatl\u0131\u011f\u0131na neden olan bir hastal\u0131k olmu\u015ftur.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3572,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[1733,1734,470,1100,1475],"class_list":["post-3571","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-saglik","tag-asi","tag-ates","tag-bas","tag-genellikle","tag-hastaligi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yalovasondakika.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3571"}],"collection":[{"href":"https:\/\/yalovasondakika.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/yalovasondakika.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yalovasondakika.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yalovasondakika.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3571"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/yalovasondakika.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3571\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3573,"href":"https:\/\/yalovasondakika.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3571\/revisions\/3573"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yalovasondakika.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3572"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yalovasondakika.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3571"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/yalovasondakika.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3571"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/yalovasondakika.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3571"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}